Choroby porzeczek i ich charakterystyka – Szara pleśń

Szara pleśń (Botrytis cinerea) to jedna z najczęściej występujących chorób grzybowych w uprawach porzeczek, szczególnie w lata o dużej ilości opadów oraz na plantacjach zbyt gęsto posadzonych krzewów. Jej obecność może prowadzić do gnicia owoców, osłabienia roślin, a nawet znaczących strat w plonie.

---

Warunki sprzyjające rozwojowi choroby

Grzyb Botrytis cinerea rozwija się intensywnie w warunkach:

• wysokiej wilgotności powietrza,

• ograniczonej cyrkulacji powietrza między krzewami,

• oraz niskich temperatur w połączeniu z częstymi opadami deszczu.

Zbyt gęste nasadzenia oraz bujna wegetacja, zwłaszcza w okresach deszczowych, tworzą idealne warunki do infekcji. W czasie dojrzewania porzeczek, grzyb przerasta z porażonych kwiatów do owoców, powodując ich szybkie gnicie.

---

Objawy szarej pleśni na porzeczkach

Pierwsze symptomy pojawiają się zazwyczaj na kwiatach, które ulegają zbrązowieniu i zasychaniu. W miarę rozwoju choroby:

• na owocach widoczny jest szary, pylący nalot charakterystyczny dla Botrytis cinerea,

• owoce gniją i opadają,

• a w warunkach bardzo wilgotnych mogą tworzyć się całe skupiska porażonych gron.

Ponadto grzyb może powodować zamieranie młodych pędów, zwłaszcza tych wyrastających wewnątrz zbyt zagęszczonych krzewów. Takie objawy często mylone są z uszkodzeniami mrozowymi lub innymi infekcjami.

---

Skutki występowania choroby

Silne porażenie plantacji przez szarą pleśń prowadzi do:

• spadku plonu,

• pogorszenia jakości owoców,

• zwiększenia podatności krzewów na inne patogeny,

• oraz osłabienia całych roślin.

Choroba stanowi szczególne zagrożenie w okresach wilgotnego dojrzewania owoców, kiedy nawet krótkotrwałe utrzymywanie się wilgoci na owocach może rozpocząć proces gnicia.

---

Zapobieganie i ochrona plantacji

Aby ograniczyć rozwój szarej pleśni, warto stosować działania profilaktyczne:

• rozrzedzanie krzewów i utrzymywanie odpowiedniej przewiewności plantacji,

• usuwanie porażonych części roślin i owoców po zbiorach,

• unikanie nadmiernego nawożenia azotowego,

• oraz stosowanie fungicydów w okresach zwiększonego ryzyka infekcji.

Dobrą praktyką jest także ściółkowanie i utrzymywanie suchej powierzchni gleby, co ogranicza rozprzestrzenianie się zarodników grzyba.