Szara pleśń (Botrytis cinerea) to jedna z najczęściej występujących chorób grzybowych w uprawach porzeczek, szczególnie w lata o dużej ilości opadów oraz na plantacjach zbyt gęsto posadzonych krzewów. Jej obecność może prowadzić do gnicia owoców, osłabienia roślin, a nawet znaczących strat w plonie.
Warunki sprzyjające rozwojowi choroby
Grzyb Botrytis cinerea rozwija się intensywnie w warunkach:
-
wysokiej wilgotności powietrza,
-
ograniczonej cyrkulacji powietrza między krzewami,
-
oraz niskich temperatur w połączeniu z częstymi opadami deszczu.
Zbyt gęste nasadzenia oraz bujna wegetacja, zwłaszcza w okresach deszczowych, tworzą idealne warunki do infekcji. W czasie dojrzewania porzeczek, grzyb przerasta z porażonych kwiatów do owoców, powodując ich szybkie gnicie.
Objawy szarej pleśni na porzeczkach
Pierwsze symptomy pojawiają się zazwyczaj na kwiatach, które ulegają zbrązowieniu i zasychaniu. W miarę rozwoju choroby:
-
na owocach widoczny jest szary, pylący nalot charakterystyczny dla Botrytis cinerea,
-
owoce gniją i opadają,
-
a w warunkach bardzo wilgotnych mogą tworzyć się całe skupiska porażonych gron.
Ponadto grzyb może powodować zamieranie młodych pędów, zwłaszcza tych wyrastających wewnątrz zbyt zagęszczonych krzewów. Takie objawy często mylone są z uszkodzeniami mrozowymi lub innymi infekcjami.
Skutki występowania choroby
Silne porażenie plantacji przez szarą pleśń prowadzi do:
-
spadku plonu,
-
pogorszenia jakości owoców,
-
zwiększenia podatności krzewów na inne patogeny,
-
oraz osłabienia całych roślin.
Choroba stanowi szczególne zagrożenie w okresach wilgotnego dojrzewania owoców, kiedy nawet krótkotrwałe utrzymywanie się wilgoci na owocach może rozpocząć proces gnicia.
Zapobieganie i ochrona plantacji
Aby ograniczyć rozwój szarej pleśni, warto stosować działania profilaktyczne:
-
rozrzedzanie krzewów i utrzymywanie odpowiedniej przewiewności plantacji,
-
usuwanie porażonych części roślin i owoców po zbiorach,
-
oraz stosowanie fungicydów w okresach zwiększonego ryzyka infekcji.
Dobrą praktyką jest także ściółkowanie i utrzymywanie suchej powierzchni gleby, co ogranicza rozprzestrzenianie się zarodników grzyba.
